Chronische lagerugpijn

Dit is een advies voor patienten met aspecifieke chronische lagerugpijn.

Dit advies kan ook gebruikt worden door patienten waarbij een afwijking aan de wervelkolom is vastgesteld, maar waar geen behandeling (meer) mogelijk is.
Ik ga er van uit dat:
  • u verder gezond bent
  • dat er geen andere behandelmogelijkheden zijn
  • dat u een normaal oefenprogramma mag volgen.
    Als u twijfelt, overleg dan eerst met uw huisarts.

    De oorzaak van pijn:

    Pijn is een signaal van het lichaam dat er iets mis is. Maar wat is er mis?

    Het betekent dat de belasting groter is dan de draagkracht.
    De belasting is dat wat je doet, dat kan heel veel zijn zoals een boodschappentas dragen. Het kan ook heel weinig zijn, zoals alleen maar rechtop zitten.
    De draagkracht is dat wat het lichaam kan doen. Dat wat de spieren kunnen, wat de gewrichten kunnen en wat de gewrichtsbanden kunnen.
    1. Als de gewrichten ernstige slijtage vertonen, dan kunnen de gewrichten maar heel weinig verdragen en zal er bijna altijd pijn zijn.
    2. Als de spieren zwak zijn dan zullen de normale dagelijkse bezigheden al pijn en vermoeidheid veroorzaken.
    3. Gewrichtsbanden remmen de bewegingen af als de spieren het niet meer aankunnen. Dus als de spieren erg zwak zijn dan zullen de gewrichtsbanden aldoor overbelast zijn. Dus ook de gewrichtsbanden zullen aldoor pijn veroorzaken.

    Wat doet pijn met je?

    Pijn is een onaangenaam gevoel dat je wilt vermijden.
    Als een beweging pijn doet, dan stop je met die beweging.
    Van pijn wordt je angstig. Van pijn raak je verward. U kent ongetwijfeld de uitdrukking 'ik word gek van de pijn'. Je zult proberen de bewegingen waarvan je weet dat ze pijn doen te vermijden. Je gaat je anders bewegen en je gaat minder bewegen.
    Omdat je anders gaat bewegen ga je andere spieren belasten die dan ook weer pijn gaan doen.
    Omdat je minder gaat bewegen worden je spieren zwakker. Hierdoor raken de spieren eerder overbelast en ontstaat op den duur nog meer pijn.

    Wat doe je met de pijn?

    Om het onaangename gevoel en de angst te onderdrukken ga je medicijnen gebruiken. Medicijnen tegen de pijn doen meestal niets aan de oorzaak en lossen meestal niets op.
    Soorten medicijnen:
    1 Paracetamol: onderdrukt pijn en is ongevaarlijk
    2 Morfine achtige stoffen (bv oxycontin): onderdrukt de pijn net zoveel als paracetamol en maakt mensen minder angstig voor de pijn. Nadeel is dat ze in de loop van de tijd steeds minder effect hebben (gewenning) en versuffend werken.
    3 NSAID�s (ibuprofen, diclofenac, naproxen): onderdrukken de pijn net als paracetamol en verminderen zolang je ze gebruikt de reactie van het lichaam op ontstekingen en slijtage. Nadeel: bij langdurig gebruik veroorzaken ze maagbloedingen. Ze moeten dus altijd gecombineerd worden met maagmiddelen. 2e nadeel: ze verhogen het risico op hartklachten.
    4 Slaapmiddelen (bij slaapstoornissen door de pijn): Helpen bij langdurig gebruik meestal niet meer tegen de slaapstoornissen. Groot nadeel is dat ze de spieren verslappen waardoor weer eerder spierpijn optreedt.

    Hoe moet je de problemen aanpakken?

    Eerst: wat is niet de oplossing?
    Een operatie komt niet in aanmerking, dus het bezoeken van een chirurg heeft weinig zin.
    Ook van medicijnen heeft u niet veel te verwachten. Als u medicijnen tegen de pijn gebruikt, gebruik dan bij voorkeur alleen paracetamol of , in overleg met uw huisarts, een NSAID. Ook dit zal de pijn niet verdrijven, maar het voordeel is dat als het wat beter gaat u het misschien zelf kunt gaan verminderen of alleen gebruiken op tijden dat de pijn erger is.
    Wat is wel de oplossing?
    U zult het meeste zelf moeten doen. Dat is heel moeilijk en zal veel inspanning van uzelf kosten.

    1. Het is belangrijk dat u weet dat u misschien altijd pijn zult hebben.

    Misschien gaat de pijn over als u een betere conditie weet op te bouwen. Maar als u bijvoorbeeld ernstige slijtage van de wervelgewrichten heeft dan blijft u waarschijnlijk altijd wel pijn houden.
    Dat is vervelend, maar mensen kunnen heel wat verdragen. Denk bij voorbeeld aan al de gruwelijke verhalen over martelingen in de oorlog. Als mensen gemotiveerd waren hielden ze toch hun mond, ondanks de meest gruwelijke pijnen. Natuurlijk is niet iedereen een held, maar iedereen kan leren om meer pijn te verdragen.
    Zoals ik al gezegd heb: angst en verwarring is een belangrijk reden waarom pijn zo vervelend is. Als je weet dat er door de pijn niets beschadigt en dat je de pijn nodig hebt om weer een goede conditie op te bouwen en om weer normaal te kunnen leven, dan kun je de pijn misschien ook wat beter verdragen.
    Het is beter om pijn te hebben en wel alles zelf te kunnen doen, dan om pijn te hebben en steeds van anderen afhankelijk te zijn.

    2. U moet oefeningen doen om een betere conditie op te bouwen

    Het is verstandig om dit samen met een fysiotherapeut te doen. Het gaat daarbij niet alleen om de spierversterkende oefeningen maar ook om de juiste houding en de juiste bewegingen.
    Na de oefeningen zult u meer pijn hebben, dat is een goed teken. Maar let op dat u wel op de juiste manier blijft bewegen, ondanks de pijn!
    Als u krukken gebruikt: probeer zo snel mogelijk van de krukken af te komen.
    Als u in een rolstoel zit: probeer zo vaak mogelijk kleine stukjes uit de rolstoel te komen
    Zodra de pijn na de oefeningen minder wordt moet u wat zwaardere (of andere) oefeningen gaan doen.
    Probeer uw oefenprogramma zo te maken dat de pijn erna het maximale is dat u kunt verdragen en denk er af en toe over na of u niet meer pijn kunt verdragen.

    3. Si�sta

    Door de oefeningen krijgt u pijn en raakt u vermoeid. Ook door het normale dagelijkse leven raakt u vermoeid, dat is normaal. Maar omdat u zo verzwakt bent kunt u dit niet de hele dag volhouden. Het is dan verstandig om een middagdutje te doen. U hoeft niet per se te gaan slapen, maar ga even een half uurtje liggen. Een goede tijd hiervoor is zo rond een uur of twee in de middag.
    Maar pas op, als u dan wel in slaap valt, zorg er dan in ieder geval voor dat dit niet langer dan 45 minuten is. En ga dan �s avond ook wat later naar bed (of sta �s morgens vroeger op).

    4. Meditatie?

    Sommige mensen en sommige culturen hechten veel waarde aan meditatie. Wat is dit?
    Meditatie bestaat uit twee delen:
    1. je bewust ontspannen, bijvoorbeeld gewoon even rustig gaan zitten in een lekkere stoel.
    2. een bepaalde zin een aantal keren herhalen. Hierdoor breng je alle andere gedachten even naar de achtergrond.

    Uitvoering:

    3 maal per dag:
    - zet radio en tv uit
    - ga rustig zitten in een lekkere stoel en doe je ogen even dicht
    - zeg drie keer achter elkaar in jezelf: 'ik ben niet bang voor pijn, pijn hoort erbij, pijn is een teken dat mijn spieren aan het werk zijn'
    Als u nooit aan meditatie heeft gedaan, dan zult u dit vreemd vinden. U zult zich in het begin misschien een beetje belachelijk voelen. Maar probeer het eens een week. Veel mensen hebben er baat bij.
    Voelt u zich na een week nog steeds ongemakkelijk hierbij, stop er dan mee.

    Bespreek het bovenstaande met uw huisarts en fysiotherapeut en stel samen een oefenprogramma op.

    Zodra het wat beter gaat is ��n of twee keer per week zwemmen in warm water ook een goede oefening. Veel zwembaden hebben deze mogelijkheid. Of ga eens naar de thermaal baden in bijvoorbeeld Schonebeek of Valkenburg.